「日本のオノマトペ⑥」 စိတ်ခံစားချက်နှင့် စိတ်အနေအထားကို ဖော်ပြသော 「イライラ・ソワソワ・ニコニコ」

ယနေ့၏ ခေါင်းစဉ်

ယခင် 「オノマトペ」 သင်ခန်းစာများတွင်၊

「第①回」：「ワクワク」「ドキドキ」 စသည်ကဲ့သို့ ပျော်ရွှင်မှုနှင့် သဘောကျစရာခံစားချက် ကို ဖော်ပြသော စကားလုံးများ
「第②回」：「ザーザー」「ドンドン」 စသည်ကဲ့သို့ တကယ်ကြားရသောအသံ ကို ဖော်ပြသော စကားလုံးများ
「第③回」：「フワフワ」「ツルツル」 စသည်ကဲ့သို့ လက်ဖြင့်ထိသည့်အခါ ခံစားရသောအရာ ကို ဖော်ပြသော စကားလုံးများ
「第④回」：「テクテク」「ピョンピョン」 စသည်ကဲ့သို့ လူ၏လှုပ်ရှားမှုနှင့် လမ်းလျှောက်ပုံ ကို ဖော်ပြသော စကားလုံးများ
「第⑤回」：「パクパク」「モグモグ」 စသည်ကဲ့သို့ စားနေသောပုံနှင့် အစားအစာ၏အထိအတွေ့ ကို ဖော်ပြသော စကားလုံးများ

ကို လေ့လာခဲ့ပြီးဖြစ်သည်။

ဤတစ်ကြိမ်တွင် 「第①回」 တွင် လေ့လာခဲ့သော 「気持ち」 ဆိုင်ရာစကားလုံးများကို ပိုကျယ်ပြန့်စွာ လေ့လာပါမည်။

စိတ်တိုနေခြင်း၊ စိတ်မငြိမ်ခြင်း၊ စိတ်သက်သာရာရခြင်း၊ စိတ်ပျက်ခြင်း စသည့် စိတ်အနေအထားအမျိုးမျိုး ကို စကားလုံးဖြစ်စေထားသော အုပ်စုဖြစ်သည်။

စိတ်တို၊ စိတ်မရှည်နေသော 「イライラ」
စိတ်မငြိမ်သော 「ソワソワ」
ပျော်ရွှင်စွာ ပြုံးနေသော 「ニコニコ」

စိတ်ခံစားချက်ဆိုင်ရာ 「オノマトペ」 သည် မိမိစိတ်ထဲ သို့မဟုတ် တစ်ဖက်သူစိတ်ထဲ ဖြစ်နေသောအရာ ကို တိုတိုနှင့် ပြောပြရာတွင် အလွန်အသုံးဝင်သည်။ စကားပြော၊ လူမှုကွန်ရက်၊ မန်ဂါ၊ ဇာတ်လမ်းတွဲ စသည့် နေရာတိုင်းတွင် မကြာခဏတွေ့ရသည်။ ယနေ့ မှတ်မိထားလျှင် စိတ်ခံစားချက်ကို ပိုသဘာဝကျစွာ ပြောနိုင် လာမည်။

ယနေ့တွင် စိတ်ခံစားချက်နှင့် စိတ်အနေအထားဆိုင်ရာ 「オノマトペ」 ၈ လုံးကို ရွေးပြီး၊ ဘယ်လိုခံစားချက်လဲ၊ ဘယ်လိုသုံးရလဲ ဆိုသည်ကို ဥပမာများနှင့်အတူ လေ့လာပါမည်။

「擬音語」 နှင့် 「擬態語」 ကွာခြားချက်（ပြန်လည်သုံးသပ်ခြင်း）

「オノマトペ」 တွင် အမျိုးအစား ၂ မျိုးရှိသည်။ ယခင်တစ်ကြိမ်များမှ အချက်များကို ပြန်သုံးသပ်ကြပါစို့။

အမျိုးအစား	ဖော်ပြသောအရာ	ဥပမာ
「擬音語（ぎおんご） [ɡʲio̞ɴɡo̞]」：အသံကို စကားလုံးဖြစ်စေထားသောအရာ	တကယ်ကြားရသောအသံ	「ザーザー（雨の音）」（မိုးသည်းထန်စွာရွာသည့်အသံ）、「ドンドン（たたく音）」（ခေါက်သံ၊ ထုသံ）
「擬態語（ぎたいご） [ɡʲitaiɡo̞]」：အနေအထားကို စကားလုံးဖြစ်စေထားသောအရာ	အနေအထား၊ စိတ်ခံစားချက်（အသံမရှိ）	「イライラ（おこる様子）」（စိတ်တိုနေသောပုံ）、「ニコニコ（笑う様子）」（ပျော်ရွှင်စွာပြုံးနေသောပုံ）

စိတ်ခံစားချက်ဆိုင်ရာ 「オノマトペ」 အများစုသည် 「擬態語」 ဖြစ်သည်။

「イライラ」「ソワソワ」 သည် စိတ်အတွင်းရှိ အနေအထားကို ဖော်ပြသည် → အသံမကြားရ → 「擬態語」
စိတ်၏လှုပ်ရှားမှုကို မျက်စိဖြင့် မမြင်နိုင်သော်လည်း၊ ဂျပန်ဘာသာတွင် အနေအထားကို အသံကဲ့သို့ စကားလုံးဖြစ်စေသည်

အသံကြားရသလား၊ စိတ်ခံစားချက် သို့မဟုတ် အနေအထားကို ဖော်ပြသလား ဆိုသည်ကို သတိထားလျှင် အဓိပ္ပါယ်ကို မှတ်မိလွယ်သည်။ စိတ်ခံစားချက်ဆိုင်ရာ 「オノマトペ」 သည် အားလုံးနီးပါး စိတ်အနေအထား ကို ဖော်ပြသည်ဟု မှတ်ထားနိုင်သည်။

ယနေ့ မှတ်မည့် စကားလုံး ၈ လုံး

ပထမဦးစွာ စာရင်းအဖြစ် ကြည့်ပါ။ ပထမပိုင်းသည် 「သိပ်မကောင်းသောခံစားချက်များ」 ဖြစ်ပြီး၊ နောက်ပိုင်းသည် 「ကောင်းသောခံစားချက်နှင့် စိတ်သက်သာရာရမှု」 ဖြစ်သည်။

စကားလုံး	အုပ်စု	တစ်ကြောင်းတည်းဆိုရင်
「イライラ」	မကောင်းသောခံစားချက်	စိတ်တိုသည်၊ စိတ်မရှည်သည်
「ソワソワ」	စိတ်မငြိမ်	တစ်ခုခုကို စိတ်ထဲထားပြီး ငြိမ်မနေနိုင်
「ハラハラ」	စိတ်ပူ	စိတ်ပူပြီး ငြိမ်သက်မနေနိုင်
「クヨクヨ」	အနုတ်ဘက်အတွေး	တစ်ခုခုကို ထပ်ခါထပ်ခါ စိတ်ထဲထားပြီး ပူပန်သည်
「ガッカリ」	စိတ်ပျက်	မျှော်လင့်သလိုမဖြစ်၍ စိတ်ကျသွားသည်
「ニコニコ」	ကောင်းသောခံစားချက်	ပျော်ရွှင်စွာ ပြုံးနေသည်
「ウキウキ」	ကောင်းသောခံစားချက်	ပျော်ပြီး စိတ်က ပေါ့ပါးလှုပ်ရှားနေသည်
「ホッと」	စိတ်သက်သာရာ	တင်းမာမှုလျော့ပြီး စိတ်သက်သာရာရသည်

တစ်ခုချင်းကို နည်းနည်းပိုအသေးစိတ် ကြည့်ပါမည်။

① 「イライラ」

အဓိပ္ပါယ်: မိမိထင်သလို မဖြစ်သောကြောင့် စိတ်တိုခြင်း၊ စိတ်မရှည်ခြင်း။ စိတ်က ထက်ရှပြီး ငြိမ်မနေသော အနေအထားဖြစ်သည်။

စောင့်ခိုင်းခံရသောအခါ၊ အလုပ်မပြေလည်သောအခါ၊ ဆူညံသောအခါ စသည်တွင် သုံးသည်။

ဥပမာဝါကျ:

「電車がなかなか来なくて、イライラする。」（ရထားက မလာသေးလို့ စိတ်မရှည်ဖြစ်နေသည်။）
「パソコンがおそくて、イライラしてきた。」（ကွန်ပျူတာနှေးလို့ စိတ်တိုလာပြီ။）
「イライラしているときは、少し休もう。」（စိတ်တိုနေသောအခါ နည်းနည်းနားကြပါစို့။）

အသုံးပြုနည်း အကြံပြုချက်: 「イライラ」 သည် မကောင်းသောခံစားချက်ဖြစ်သည်။ 「イライラする」「イライラした」 ဟူသောပုံစံဖြင့် မကြာခဏသုံးသည်။ တစ်ယောက်ယောက်ကို 「イライラしないで」 ဟုပြောလျှင် အားပေးသောစကားလည်း ဖြစ်နိုင်သည်။

② 「ソワソワ」

အဓိပ္ပါယ်: တစ်ခုခုကို စိတ်ထဲထားပြီး စိတ်မငြိမ်သောအနေအထား။ ငြိမ်ငြိမ်မနေနိုင်သောခံစားချက်ဖြစ်သည်။

အရေးကြီးသောအရာတစ်ခုမတိုင်မီ၊ ကောင်းသောအရာကို စောင့်နေသောအခါ၊ စိတ်ပူစရာရှိသောအခါ သုံးသည်။

ဥပမာဝါကျ:

「試験の前で、朝からソワソワしている。」（စာမေးပွဲမတိုင်မီဖြစ်၍ မနက်ကတည်းက စိတ်မငြိမ်ဖြစ်နေသည်။）
「旅行が楽しみで、ソワソワする。」（ခရီးသွားရမည်ကို စောင့်မျှော်နေ၍ စိတ်မငြိမ်ဖြစ်သည်။）
「大事な電話を待っていて、ソワソワした。」（အရေးကြီးသောဖုန်းကို စောင့်နေ၍ စိတ်မငြိမ်ဖြစ်ခဲ့သည်။）

「イライラ」 နှင့် ကွာခြားချက်: 「イライラ」 သည် စိတ်တိုသောခံစားချက်၊ 「ソワソワ」 သည် စိတ်မငြိမ်သောခံစားချက်ဖြစ်သည်။ 「ソワソワ」 ကို ကောင်းသောအရာ（မျှော်လင့်စရာ）အတွက်လည်း၊ မကောင်းသောအရာ（စိတ်ပူစရာ）အတွက်လည်း သုံးနိုင်သည်။

③ 「ハラハラ」

အဓိပ္ပါယ်: မကောင်းသောအရာ ဖြစ်မလာပါစေနှင့်ဟု စိတ်ပူပြီး ငြိမ်မနေနိုင်သောအနေအထား။ ကြည့်နေသူ၏ခံစားချက်ကို ဖော်ပြရာတွင် မကြာခဏသုံးသည်။

အားကစားပြိုင်ပွဲ၊ အန္တရာယ်ရှိသောအခြေအနေ၊ ဇာတ်လမ်းတွဲထဲရှိ တင်းမာသောအခန်း စသည်တို့ကို ကြည့်နေသောအခါ သုံးသည်။

ဥပမာဝါကျ:

「試合の最後まで、ハラハラして見ていた。」（ပြိုင်ပွဲအဆုံးထိ စိတ်ပူစွာ ကြည့်နေခဲ့သည်။）
「子どもが高い所にのぼって、ハラハラした。」（ကလေးက မြင့်သောနေရာသို့ တက်သွား၍ ကြည့်ရင်းစိတ်ပူခဲ့သည်။）
「ハラハラするえいがを見た。」（စိတ်ပူရင်တုန်စရာကောင်းသော ရုပ်ရှင်ကို ကြည့်ခဲ့သည်။）

အသုံးပြုနည်း အကြံပြုချက်: 「ハラハラ」 သည် မိမိအကြောင်း ထက် လူတစ်ယောက် သို့မဟုတ် အခြေအနေတစ်ခုကို ကြည့်ပြီး စိတ်ပူသောအခါ မကြာခဏသုံးသည်။ 「ドキドキ」 သည် မိမိနှလုံးခုန်သံဖြစ်လျှင်၊ 「ハラハラ」 သည် စိတ်ပူစွာ ကြည့်ရှုစောင့်နေသောခံစားချက်ဖြစ်သည်။

④ 「クヨクヨ」

အဓိပ္ပါယ်: ပြီးသွားပြီးသောအရာကို အချိန်ကြာကြာ စိတ်ထဲထားပြီး ပူပန်နေသောအနေအထား။ သေးငယ်သောအရာကို ထပ်ခါထပ်ခါ တွေးနေမိသော အနုတ်ဘက်ခံစားချက်ဖြစ်သည်။

မှားယွင်းပြီးနောက်၊ မကောင်းသောအရာဖြစ်ပြီးနောက် သုံးသည်။

ဥပမာဝါကျ:

「しっぱいしても、クヨクヨしないでね。」（မှားသွားရင်လည်း အကြာကြီးစိတ်မပူပါနဲ့နော်။）
「終わったことをクヨクヨ考えても仕方ない。」（ပြီးသွားသောအရာကို ထပ်ခါထပ်ခါ တွေးနေ၍လည်း မထူးတော့ပါ။）
「クヨクヨせずに、次がんばろう。」（အကြာကြီးစိတ်မပူဘဲ နောက်တစ်ကြိမ် ကြိုးစားကြပါစို့။）

သတိပြုရန်: 「クヨクヨ」 သည် မကောင်းသောခံစားချက်ကို ဖော်ပြသည်။ 「クヨクヨしないで」 သည် တစ်ဖက်သူကို အားတက်စေချင်သောအခါ သုံးသော နူးညံ့သည့်အားပေးစကားအဖြစ် မကြာခဏသုံးသည်။

⑤ 「ガッカリ」

အဓိပ္ပါယ်: မျှော်လင့်ထားသောအရာ မပြေလည်သောကြောင့် စိတ်ကျသွားသောအနေအထား။ စိတ်ပျက်ပြီး အားလျော့သွားသလို ခံစားရသည်။

စောင့်မျှော်ထားသောအစီအစဉ် ဖျက်သိမ်းခံရသောအခါ၊ ထင်ထားသလို မဖြစ်သောအခါ သုံးသည်။

ဥပမာဝါကျ:

「雨で遠足が中止になって、ガッカリした。」（မိုးကြောင့် လေ့လာရေးခရီး ဖျက်သိမ်းသွား၍ စိတ်ပျက်ခဲ့သည်။）
「結果を見て、ガッカリした。」（ရလဒ်ကို ကြည့်ပြီး စိတ်ပျက်ခဲ့သည်။）
「ガッカリしないで、また挑戦しよう。」（စိတ်မပျက်ပါနဲ့၊ နောက်တစ်ကြိမ် ထပ်ကြိုးစားကြပါစို့။）

အသုံးပြုနည်း အကြံပြုချက်: 「ガッカリ」 ကို 「ガッカリする」「ガッカリした」 ဟူသောပုံစံဖြင့် သုံးသည်။ 「がっかり」 ဟု 「ひらがな」 ဖြင့်လည်း မကြာခဏရေးသည်။ စိတ်က အောက်သို့ကျသွားသလို ပုံရိပ်ရှိသောစကားလုံးဖြစ်သည်။

⑥ 「ニコニコ」

အဓိပ္ပါယ်: ပျော်ရွှင်သလို၊ နူးညံ့သလို ပြုံးနေသောအနေအထား။ အသံမထွက်ဘဲ မျက်နှာဖြင့် ပြုံးနေသလို ခံစားရသည်။

ပျော်သောအခါ၊ ဝမ်းသာသောအခါ၊ စိတ်နေကောင်းသောအခါ သုံးသည်။

ဥပမာဝါကျ:

「プレゼントをもらって、ニコニコしている。」（လက်ဆောင်ရ၍ ပျော်ရွှင်စွာ ပြုံးနေသည်။）
「赤ちゃんがニコニコ笑った。」（ကလေးငယ်က ပျော်ရွှင်စွာ ပြုံးခဲ့သည်။）
「先生はいつもニコニコしている。」（ဆရာက အမြဲတမ်း ပျော်ရွှင်စွာ ပြုံးနေသည်။）

「ニコニコ」 နှင့် 「ニヤニヤ」 ကွာခြားချက်: 「ニコニコ」 သည် တောက်ပပြီး ကောင်းသောအပြုံးဖြစ်သည်။ ဆင်တူသော 「ニヤニヤ」 သည် တစ်ခုခုကို ဖုံးကွယ်ထားသလို ပြုံးသောအခါ သုံးပြီး၊ မကောင်းသောအထင်အမြင်ရှိနိုင်သည်။ စိတ်သက်သာစရာကောင်းသောအပြုံးအတွက် 「ニコニコ」 ကို သုံးပါ။

⑦ 「ウキウキ」

အဓိပ္ပါယ်: ဝမ်းသာစရာ သို့မဟုတ် ပျော်စရာအရာမတိုင်မီ စိတ်က လှုပ်ရှားပေါ့ပါးနေသောအနေအထား။ စိတ်က တောက်ပပြီး ပေါ့ပါးလာသလို ခံစားရသည်။

ပျော်စရာအစီအစဉ်ရှိသောအခါ၊ ကောင်းသောအရာတစ်ခု စောင့်နေသောအခါ သုံးသည်။

ဥပမာဝါကျ:

「明日から旅行なので、ウキウキする。」（မနက်ဖြန်မှစ၍ ခရီးသွားမည်ဖြစ်၍ ပျော်ရွှင်စွာ စိတ်လှုပ်ရှားနေသည်။）
「新しいくつを買って、ウキウキした気分だ。」（ဖိနပ်အသစ်ဝယ်လိုက်၍ စိတ်ပေါ့ပါးပျော်ရွှင်နေသည်။）
「休みの前は、なんだかウキウキする。」（နားရက်မတိုင်မီမှာ ဘာကြောင့်မှန်းမသိ ပျော်ရွှင်စွာ စိတ်လှုပ်ရှားသည်။）

「ソワソワ」 နှင့် ကွာခြားချက်: နှစ်ခုလုံးသည် 「これからのこと」 ကို စောင့်နေသောခံစားချက်ဖြစ်သော်လည်း၊ 「ウキウキ」 သည် ပျော်ရွှင်ပြီး အပြုသဘောဆောင်သောခံစားချက်၊ 「ソワソワ」 သည် စိတ်မငြိမ်သောခံစားချက် ဖြစ်သည်။ 「ウキウキ」 ကို ကောင်းသောခံစားချက်အတွက်သာ သုံးသည်။

⑧ 「ホッと」

အဓိပ္ပါယ်: စိတ်ပူမှု သို့မဟုတ် တင်းမာမှု ပျောက်သွားပြီး စိတ်သက်သာရာရသောအနေအထား။ 「ホッとする」 ဟူသောပုံစံဖြင့် မကြာခဏသုံးသည်။

ပြဿနာတစ်ခု ဘေးကင်းစွာပြီးဆုံးသောအခါ၊ စိတ်ပူစရာ ပျောက်သွားသောအခါ သုံးသည်။

ဥပမာဝါကျ:

「試験が終わって、ホッとした。」（စာမေးပွဲပြီးသွား၍ စိတ်သက်သာရာရခဲ့သည်။）
「子どもがぶじに帰ってきて、ホッとした。」（ကလေးက ဘေးကင်းစွာ ပြန်လာ၍ စိတ်သက်သာရာရခဲ့သည်။）
「いい知らせを聞いて、ホッとする。」（သတင်းကောင်းကို ကြားပြီး စိတ်သက်သာရာရသည်။）

အသုံးပြုနည်း အကြံပြုချက်: 「ホッと」 သည် ထိန်းထားသောအသက်ရှူကို ထုတ်လိုက်သောအခါရှိသည့် 「ほっ」 မှ လာသည်။ 「ホッと一息（ひといき）つく」 ဟူသောပြောပုံကိုလည်း မကြာခဏသုံးသည်။ စိတ်သက်သာရာရသောခံစားချက် ကို ဖော်ပြရာတွင် အလွန်အသုံးဝင်သောစကားလုံးဖြစ်သည်။

စိတ်ခံစားချက်ဆိုင်ရာ 「オノマトペ」 တည်ဆောက်ပုံ（အခြေခံပုံစံ）

ပုံစံ	ဥပမာ	ရှင်းပြချက်
တူညီသောအသံကို ၂ ကြိမ် ထပ်ပြောသည်	「イライラ」၊ 「ニコニコ」၊ 「ウキウキ」	အများဆုံးတွေ့ရသောပုံစံ။ ခံစားချက် ဆက်နေသောပုံရိပ်ကို ပေးသည်။
「〜する」 ကိုထည့်၍ ကြိယာဖြစ်စေသည်	「イライラする」၊ 「ニコニコする」	စိတ်အနေအထား သို့မဟုတ် စိတ်၏လှုပ်ရှားမှုကို ဖော်ပြသည်။ အလွန်မကြာခဏသုံးသောပုံစံဖြစ်သည်။
「〜している」 ဖြင့် ယခုအနေအထားကို ဖော်ပြသည်	「ソワソワしている」၊ 「ニコニコしている」	ယခု ထိုအနေအထားဖြစ်နေသည်ကို ပြောပြသည်။
「〜した」 ဖြင့် ခံစားချက်ပြောင်းလဲမှုကို ဖော်ပြသည်	「ホッとした」၊ 「ガッカリした」	ခံစားချက် ပြောင်းသွားသောအချိန်ကို ဖော်ပြသည်။
「〜と」 ကိုထည့်၍ ကြိယာနှင့် ဆက်သည်	「ホッと安心する」၊ 「ニコニコと笑う」	အနေအထားကို ပိုအသေးစိတ်ရှင်းပြသောအခါ သဘာဝကျသည်။

စိတ်ခံစားချက်ဆိုင်ရာ 「オノマトペ」 တွင် 「〜する」 ကိုထည့်သုံးသောပုံစံ များသည် အလွန်များသည်။

အသုံးပြုရာအခြေအနေ①：သူငယ်ချင်း၊ မိသားစုနှင့် စကားပြောခြင်း

စိတ်ခံစားချက်ဆိုင်ရာ 「オノマトペ」 သည် မိမိစိတ်ထဲရှိအရာကို တိုတိုပြောပြရန် အလွန်အသုံးဝင်သည်။ ရှည်လျားစွာ ရှင်းပြစရာမလိုဘဲ ခံစားချက်ကို ချက်ချင်းနားလည်စေနိုင်သည်။

「試験が終わって、ホッとしたよ。」（စာမေးပွဲပြီးသွားလို့ စိတ်သက်သာရာရတယ်နော်။）
「旅行が楽しみで、ウキウキしてる。」（ခရီးကို မျှော်လင့်နေလို့ ပျော်ရွှင်စွာ စိတ်လှုပ်ရှားနေတယ်။）
「待たされて、ちょっとイライラしちゃった。」（စောင့်ခိုင်းခံရလို့ နည်းနည်း စိတ်မရှည်ဖြစ်သွားတယ်။）

「うれしい」「いやだ」 ဟုသာ ပြောခြင်းထက် ဘယ်လိုခံစားချက်လဲ ဆိုသည်ကို ပိုအသေးစိတ် ပြောပြနိုင်သည်။ မိသားစုနှင့် သူငယ်ချင်းများနှင့် စကားပြောရာတွင် အလွန်မကြာခဏသုံးသည်။

အသုံးပြုရာအခြေအနေ②：လူမှုကွန်ရက်၊ မန်ဂါ၊ ဇာတ်လမ်းတွဲ

စိတ်ခံစားချက်ဆိုင်ရာ 「オノマトペ」 သည် လူမှုကွန်ရက်တင်ချက်များနှင့် မန်ဂါ တွင်လည်း မကြာခဏသုံးသည်။ တိုသောစကားလုံးဖြင့် ခံစားချက်ကို ဖော်ပြနိုင်သောကြောင့် ဖတ်သူက အခြေအနေကို ပုံဖော်ရလွယ်သည်။

「明日からきゅうか！ウキウキ。」（မနက်ဖြန်မှစပြီး အားလပ်ရက်။ ပျော်ရွှင်စွာ စိတ်လှုပ်ရှားနေသည်။）
「結果発表までソワソワする…。」（ရလဒ်ကြေညာချိန်အထိ စိတ်မငြိမ်ဖြစ်နေသည်…。）
「ぶじ終わってホッと。」（ဘေးကင်းစွာပြီးသွား၍ စိတ်သက်သာရာရသည်။）

မန်ဂါတွင် ဇာတ်ကောင်၏ဘေးတွင် 「イライラ」「ニコニコ」 ဟုရေးပြီး ခံစားချက်ကို ပြသခြင်းလည်း မကြာခဏရှိသည်။ စိတ်ခံစားချက်ဆိုင်ရာ 「オノマトペ」 ကို သိထားလျှင် မန်ဂါနှင့် ဇာတ်လမ်းတွဲများကို ပိုခံစားနိုင်မည်။

သတိပြုရန်：ဆင်တူသောခံစားချက်နှင့် မှားလွယ်သောတွဲစပ်မှုများ

စကားလုံး	ခံစားချက်	ရောထွေးလွယ်သောစကားလုံး	ကွာခြားချက်
「イライラ」	စိတ်တို၊ စိတ်မရှည်	「ソワソワ」	「ソワソワ」 သည် စိတ်မငြိမ်ရုံသာ ဖြစ်သည်（စိတ်မတို）
「ソワソワ」	စိတ်မငြိမ်	「ウキウキ」	「ウキウキ」 သည် ပျော်ရွှင်ပြီး အပြုသဘောဆောင်သည်
「ハラハラ」	ကြည့်နေရင်း စိတ်ပူ	「ドキドキ」	「ドキドキ」 သည် မိမိနှလုံးခုန်သံ
「クヨクヨ」	အနုတ်ဘက်သို့ စိတ်ပူပန်	「ガッカリ」	「ガッカリ」 သည် မျှော်လင့်ချက် မပြည့်သောအချိန်
「ニコニコ」	တောက်ပသောအပြုံး	「ニヤニヤ」	「ニヤニヤ」 သည် တစ်ခုခုကို ဖုံးကွယ်ထားသလို ပြုံးခြင်း

「気持ちのオノマトペ」 သင့်တော်သောအခြေအနေနှင့် မသင့်တော်သောအခြေအနေ

သင့်တော်သောအခြေအနေ	မသင့်တော်သောအခြေအနေ
သူငယ်ချင်း သို့မဟုတ် မိသားစုနှင့် စကားပြောခြင်း	တရားဝင်စာရွက်စာတမ်း၊ အစီရင်ခံစာ（များများမသုံးသင့်）
လူမှုကွန်ရက်တွင် ခံစားချက်ရေးသောအခါ	ပညာရပ်ဆိုင်ရာစာတမ်း၊ တရားဝင်လမ်းညွှန်စာ
မန်ဂါ သို့မဟုတ် ဇာတ်လမ်းတွဲအမြင်ကို ပြောသောအခါ	လုပ်ငန်း၏ တရားဝင်အစည်းအဝေးမှတ်တမ်း
မိမိခံစားချက်ကို နူးညံ့စွာ ပြောပြသောအခါ	ပထမဆုံးတွေ့သူအား တရားဝင်မိတ်ဆက်ခြင်း

ပြန်ပြောနိုင်သော ဦးတည်ချက်များ（かな（ひらがなよみ）＋ IPA）

စကားလုံး	ဘယ်လိုခံစားချက်လဲ	ဥပမာဝါကျ	ဖတ်ပုံ（かな（ひらがなよみ））	အသံထွက်（IPA）	အသုံးပြုရာအချက်
「イライラ」	စိတ်တို၊ စိတ်မရှည်	「電車が来なくてイライラする。」（ရထားမလာ၍ စိတ်မရှည်ဖြစ်သည်။）	（いらいら）	[iɾaiɾa]	မကောင်းသောခံစားချက်
「ソワソワ」	စိတ်မငြိမ်	「試験の前でソワソワする。」（စာမေးပွဲမတိုင်မီ စိတ်မငြိမ်ဖြစ်သည်။）	（そわそわ）	[so̞waso̞wa]	ကောင်းသောအရာ၊ မကောင်းသောအရာ နှစ်မျိုးလုံး
「ハラハラ」	ကြည့်နေရင်း စိတ်ပူ	「試合をハラハラして見る。」（ပြိုင်ပွဲကို စိတ်ပူစွာ ကြည့်သည်။）	（はらはら）	[haɾahaɾa]	လူ သို့မဟုတ် အခြေအနေကို စိတ်ပူခြင်း
「クヨクヨ」	အနုတ်ဘက်သို့ စိတ်ပူပန်	「しっぱいをクヨクヨ考える。」（မှားခဲ့သည့်အရာကို ထပ်ခါထပ်ခါ စိတ်ပူတွေးသည်။）	（くよくよ）	[kɯjo̞kɯjo̞]	အားပေးစကားတွင် မကြာခဏသုံးသည်
「ガッカリ」	စိတ်ပျက်	「中止になってガッカリした。」（ဖျက်သိမ်းသွား၍ စိတ်ပျက်ခဲ့သည်။）	（がっかり）	[ɡakkaɾi]	စိတ်က အောက်သို့ကျသွားသည်
「ニコニコ」	ပျော်ရွှင်စွာ ပြုံး	「赤ちゃんがニコニコ笑う。」（ကလေးငယ်က ပျော်ရွှင်စွာ ပြုံးသည်။）	（にこにこ）	[nʲiko̞nʲiko̞]	တောက်ပပြီး ကောင်းသောအပြုံး
「ウキウキ」	စိတ်က ပေါ့ပါးလှုပ်ရှား	「旅行の前でウキウキする。」（ခရီးမတိုင်မီ ပျော်ရွှင်စွာ စိတ်လှုပ်ရှားသည်။）	（うきうき）	[ɯkʲiɯkʲi]	ပျော်ရွှင်ပြီး အပြုသဘောဆောင်သည်
「ホッと」	စိတ်သက်သာရာရ	「終わってホッとした。」（ပြီးသွား၍ စိတ်သက်သာရာရခဲ့သည်။）	（ほっと）	[ho̞tto̞]	တင်းမာမှု လျော့သွားသည်

Note

IPA သည် ခန့်မှန်းအသံထွက်ဖြစ်သည်။ သရအရှည်နှင့် 「っ」 စသည့်အသံများသည် ပြောသူ သို့မဟုတ် ဒေသအလိုက် ပြောင်းလဲနိုင်သည်။ 「かな」 နှင့်တွဲ၍ စစ်ဆေးပါ။

လက်တွေ့ခွဲသုံးပုံ ဥပမာများ（ဘဝနှင့် အလုပ်｜かな（ひらがなよみ）＋ IPA）

အခြေအနေ	ပြောချင်သောရည်ရွယ်ချက်	သင့်တော်သောပြောပုံ	ဖတ်ပုံ（かな（ひらがなよみ））	အသံထွက်（IPA）	အချက်
ဘဝ（စောင့်ချိန်）	စိတ်တိုနေသည်	「電車が来なくてイライラするね。」（ရထားမလာ၍ စိတ်မရှည်ဖြစ်တယ်နော်။）	（でんしゃがこなくていらいらするね）	[de̞ɲɕa ɡa ko̞nakɯ̥te̞ iɾaiɾa sɯɾɯ ne̞]	မကောင်းသောခံစားချက်
ဘဝ（မျှော်လင့်စရာ）	စိတ်က ပေါ့ပါးလှုပ်ရှားနေသည်	「明日の旅行、ウキウキするね。」（မနက်ဖြန်ခရီးက ပျော်ရွှင်စွာ စိတ်လှုပ်ရှားစေတယ်နော်။）	（あしたのりょこううきうきするね）	[aɕita no̞ ɾʲo̞ko̞ː ɯkʲiɯkʲi sɯɾɯ ne̞]	အပြုသဘောဆောင်သောခံစားချက်
ဘဝ（စိတ်သက်သာရာ）	တင်းမာမှု လျော့သွားသည်	「ぶじに着いてホッとしたよ。」（ဘေးကင်းစွာ ရောက်သွား၍ စိတ်သက်သာရာရခဲ့တယ်။）	（ぶじについてほっとしたよ）	[bɯʑi ni tsɯite̞ ho̞tto̞ ɕita jo̞]	စိတ်သက်သာရာရသောအခါ
ကျောင်း（အားပေးခြင်း）	တစ်ဖက်သူကို အားတက်စေချင်သည်	「クヨクヨしないで、次がんばろう。」（အကြာကြီးစိတ်မပူဘဲ နောက်တစ်ကြိမ် ကြိုးစားကြပါစို့။）	（くよくよしないでつぎがんばろう）	[kɯjo̞kɯjo̞ ɕinaide̞ tsɯɡʲi ɡambaɾo̞ː]	နူးညံ့သောအားပေးစကား
အလုပ်（စောင့်ဆိုင်းခြင်း）	စိတ်မငြိမ်	「返事を待っていてソワソワします。」（ပြန်စာကို စောင့်နေ၍ စိတ်မငြိမ်ဖြစ်ပါသည်။）	（へんじをまっていてそわそわします）	[he̞ndʑi o̞ matte̞ite̞ so̞waso̞wa ɕimasɯ̥]	ယဉ်ကျေးစွာလည်း သုံးနိုင်သည်
အလုပ်（စိတ်ပျက်ခြင်း）	စိတ်ပျက်နေသည်	「中止になってガッカリしました。」（ဖျက်သိမ်းသွား၍ စိတ်ပျက်ခဲ့ပါသည်။）	（ちゅうしになってがっかりしました）	[tɕɯːɕi ni natte̞ ɡakkaɾi ɕimaɕita]	စိတ်ပျက်မှုကို ယဉ်ကျေးစွာ ဖော်ပြသည်

အကြံပြုချက်သေးသေး：ပိုသဘာဝကျအောင် သုံးရန်

1) 「ひらがな」 နှင့် 「カタカナ」 နှစ်မျိုးလုံးဖြင့် ရေးနိုင်သည်

စိတ်ခံစားချက်ဆိုင်ရာ 「オノマトペ」 ကို 「ひらがな」 ဖြင့်လည်း 「カタカナ」 ဖြင့်လည်း ရေးနိုင်သည်။

「カタカナ」：「イライラ」（အလေးပေးချင်သောအခါ၊ လူမှုကွန်ရက် စသည်）
「ひらがな」：「いらいら」（နူးညံ့၊ ပျော့ပျောင်းသောအထင်အမြင်）

အဓိပ္ပါယ်မှာ တူညီသည်။ အခြေအနေ သို့မဟုတ် စိတ်ခံစားချက်အလိုက် ရွေးသုံးပါ။ ခံစားချက်ကို ပိုပြင်းထန်စွာ ပြချင်သောအခါ 「カタカナ」 ကို မကြာခဏသုံးသည်။

2) 「よい気持ち」 နှင့် 「よくない気持ち」 ကို ခွဲ၍ မှတ်ပါ

ယနေ့၏စကားလုံးများကို အုပ်စု ၂ ခုအဖြစ် ခွဲထားလျှင် စနစ်တကျ မှတ်ရလွယ်သည်။

အုပ်စု	စကားလုံး
ကောင်းသောခံစားချက်နှင့် စိတ်သက်သာရာ	「ニコニコ」၊ 「ウキウキ」၊ 「ホッと」
မကောင်းသောခံစားချက်	「イライラ」၊ 「クヨクヨ」၊ 「ガッカリ」
စိတ်မငြိမ်ခြင်း၊ စိတ်ပူခြင်း	「ソワソワ」၊ 「ハラハラ」

3) 「〜する」 ကိုထည့်၍ သုံးကြည့်ပါ

စိတ်ခံစားချက်ဆိုင်ရာ 「オノマトペ」 သည် 「〜する」 ကိုထည့်ရုံဖြင့် ဝါကျထဲတွင် သုံးနိုင်သည်။

「イライラ」 → 「イライラする」
「ニコニコ」 → 「ニコニコする」
「ソワソワ」 → 「ソワソワする」

ပထမဦးစွာ 「〜する」 ပုံစံဖြင့် မှတ်ထားလျှင် စကားပြောတွင် ချက်ချင်းသုံးနိုင်သည်။

မကြာခဏဖြစ်သောအမှားများနှင့် ပြင်နည်း

မကြာခဏတွေ့ရသောဝါကျ	ဘာကြောင့်ခက်ခဲသလဲ	ပြင်နည်း（ဥပမာ）
「楽しみで、朝からイライラする。」	「イライラ」 သည် စိတ်တိုသောခံစားချက်ဖြစ်သည်	「楽しみで、朝からソワソワする。」
「終わってイライラした。」	စိတ်သက်သာရာအတွက် 「ホッと」 ကို သုံးသည်	「終わってホッとした。」
「中止になってウキウキした。」	စိတ်ပျက်ခြင်းအတွက် 「ガッカリ」 ကို သုံးသည်	「中止になってガッカリした。」
「しっぱいをニコニコ考える。」	အနုတ်ဘက်သို့ စိတ်ပူပန်ခြင်းအတွက် 「クヨクヨ」 ကို သုံးသည်	「しっぱいをクヨクヨ考える。」

အနှစ်ချုပ်

စိတ်ခံစားချက်နှင့် စိတ်အနေအထားကို ဖော်ပြသော 「オノマトペ」 များသည်၊

မကောင်းသောခံစားချက်：「イライラ」（စိတ်တို）、「クヨクヨ」（စိတ်ပူပန်）、「ガッカリ」（စိတ်ပျက်）
စိတ်မငြိမ်ခြင်း၊ စိတ်ပူခြင်း：「ソワソワ」（စိတ်မငြိမ်）、「ハラハラ」（စိတ်ပူ）
ကောင်းသောခံစားချက်နှင့် စိတ်သက်သာရာ：「ニコニコ」（အပြုံး）、「ウキウキ」（စိတ်လှုပ်ရှားပေါ့ပါး）、「ホッと」（စိတ်သက်သာရာ）

စသည့်အတိုင်း ခံစားချက်အမျိုးအစားအလိုက် အုပ်စုဖွဲ့၍ မှတ်လျှင် စနစ်တကျ နားလည်လွယ်သည်။

အဓိကအချက်များမှာ၊

စိတ်ခံစားချက်ဆိုင်ရာ 「オノマトペ」 အများစုသည် 「擬態語」 ဖြစ်သည်（အသံမကြားရ）
တူညီသောအသံကို ၂ ကြိမ် ထပ်ပြောသောပုံစံ များသည်
「〜する」「〜している」「〜した」 ကိုထည့်၍ ဝါကျထဲတွင် သုံးနိုင်သည်
အပြင်ပန်းအနေအထားသာမက စိတ်အတွင်းရှိခံစားချက်အထိ ပြောပြနိုင်သည်

ဟူသော ၄ ချက်ဖြစ်သည်။

စိတ်ခံစားချက်ဆိုင်ရာ 「オノマトペ」 ကို သုံးနိုင်လာလျှင် ဂျပန်ဘာသာဖြင့် မိမိစိတ်နှင့် တစ်ဖက်သူ၏စိတ်ကို ပိုအသက်ဝင်စွာ ပြောပြနိုင် လာမည်။ ယနေ့လေ့လာခဲ့သော ၈ လုံးထဲမှ ပထမဆုံး မကြာခဏသုံးသောစကားလုံးများ（「イライラ」・「ニコニコ」・「ホッと」）ကို နောက်တစ်ကြိမ် စကားပြောရာတွင် စသုံးကြည့်ပါ။

နောက်တစ်ကြိမ် ကြိုတင်အသိပေးချက်

နောက်တစ်ကြိမ်（「日本のオノマトペ⑦」）တွင် ပစ္စည်းများ၏အနေအထားနှင့် အခြေအနေကို ဖော်ပြသော 「オノマトペ」 ကို လေ့လာပါမည်။ 「ピカピカ（光っている）」（တောက်ပနေ）、「ボロボロ（古くていたんでいる）」（ဟောင်းနွမ်းပြီး ပျက်စီးနေ）、「ぐちゃぐちゃ（みだれている）」（ရှုပ်ပွနေ） စသည်တို့ဖြင့်၊ အနီးပတ်ဝန်းကျင်ရှိ ပစ္စည်းများ၏အနေအထားကို စကားလုံးဖြစ်စေသော အသုံးအနှုန်းများ ကို ကြည့်သွားပါမည်။ စောင့်မျှော်ပါ။

နောက်ထပ် ဆောင်းပါးများ